Yanlış Yakıt Aldım, Ne Yapmalıyım?

İlk yapılacak şey: kontağı açmayın

Aracınızı çalıştırmayın, hatta kontağı bile açmayın. Yakıt pompası kontak açılır açılmaz çalışır ve yanlış yakıtı motora doğru göndermeye başlar. Motor çalışmasa bile yakıt hatları, enjektörler ve pompa bu sıvıyla temas eder.

Aracınız hâlâ pompanın yanındaysa vitesi boşa alın, el frenini çekin ve pompacıdan yardım isteyerek aracı iterek istasyonun kenarına çekin. Yoldaysanız ve motor henüz durmadıysa derhal güvenli bir yere yanaşıp motoru kapatın. Ne kadar az çalışırsa hasar o kadar sınırlı kalır.

Deponun kapağını açık bırakmayın; toz ve su girmesin diye kapatın. Ama depoya hiçbir şey eklemeyin. İnternette "üstüne doğru yakıttan ekle, seyrelt" gibi tavsiyeler var; bu, sorunu büyütür. Karışım yine yanlıştır ve artık daha büyük hacimde boşaltılması gerekir.

Yanlış yakıt derken neyi kastediyoruz

En sık karşılaşılan iki durum var ve sonuçları farklıdır.

• Dizel araca benzin koymak: Daha tehlikelisidir. Benzin dizel yakıtın yağlama görevini bozar. Yüksek basınçlı yakıt pompası ve enjektörler yakıtın kendisiyle yağlanır. Benzin bu filmi kırar ve pompa çok kısa sürede aşınır. Motor çalıştırılırsa yakıt sisteminin komple değişmesi gündeme gelir.
• Benzinli araca motorin koymak: Motorin benzin enjektörlerinden zor geçer, buji ile ateşlenmez. Genellikle motor birkaç yüz metrede teklemeye başlar ve durur. Sistem temizliği gerekir ama masrafı çoğu zaman dizel + benzin senaryosundan daha azdır.
• LPG'li araca yanlış yakıt: LPG dönüşümlü araçlarda benzin deposu ayrı olduğu için LPG tarafında sorun olmaz; ama benzin tarafı için yukarıdaki kurallar geçerlidir.
• Adblue yerine mazot, mazot yerine Adblue: Modern dizellerde Adblue deposu farklı yerdedir, kapağı genelde mavidir. Yanlış konursa da aynı kural: çalıştırmayın, boşalttırın.

Hangi durumda olduğunuzu bilmek servise ilk aramada işi hızlandırır.

Ne kadar aldığınız neden önemli

Depoya giren yanlış yakıtın miktarı, sürecin ağırlığını doğrudan etkiler. Birkaç litre yanlış yakıt, doğru yakıtla dolu bir deponun içinde çok düşük oranda kalırsa bazı araçlar bunu tolere edebilir. Ancak bu kararı siz vermezsiniz. Servisin, aracınızın markasına ve motor tipine göre değerlendirmesi gerekir.

Fişi saklayın. Pompada kaç litre yanlış yakıt bastıklarını gösterir. Servise gittiğinizde bu bilgi doğrudan işe yarar. İstasyon görevlisinden de bir tutanak isteyin; ileride sigorta ya da istasyona rücu için gerekir.

Deponuzda ne kadar yakıt olduğunu da hatırlamaya çalışın. Yarım depo mu vardı, boş muydu? Oran hesabı buradan çıkar.

Çekici çağırın, kendiniz sürmeyin

Aracı çalıştırıp servise götürme fikrine kesinlikle girmeyin. Birkaç kilometrelik yol bile pompa ve enjektör setinin değişmesine yol açabilir. Çağıracağınız hizmet:

• Yol yardım / çekici: Aracı düz platformlu (sepetli) çekiciyle en yakın yetkili servise ya da güvendiğiniz bir oto servise taşır. Kaskonuz varsa çoğu poliçe yılda belirli sayıda ücretsiz çekici hakkı verir; önce sigortanızı arayın.
• Mobil yakıt boşaltma: Bazı büyük şehirlerde depoyu yerinde boşaltıp yıkayan mobil ekipler var. Ankara'da bu hizmet sınırlıdır; genelde aracı servise götürmek daha pratiktir.

Çekici gelene kadar aracın etrafında sigara içilmemesi gerekir. Yakıt buharı sanıldığından çok daha uçucudur.

Serviste ne yapılır

Servis genellikle şu adımları izler:

• Depo altındaki tapa açılarak ya da yakıt hattından pompayla depo boşaltılır.
• Depo temiz doğru yakıtla çalkalanır; içinde tortu ya da su varsa temizlenir.
• Yakıt filtresi değişir. Yanlış yakıt geçen bir filtre asla temizlenip takılmaz.
• Yakıt hatları basınçla temizlenir.
• Motor çalıştırıldıysa enjektörler sökülüp test edilir; gerekirse yüksek basınç pompası kontrol edilir.
• Kısa bir yol testinden sonra araç size teslim edilir.

Boşaltılan yakıt geri konmaz; atık yakıt olarak bertaraf edilir. Bunun ücreti fatura kaleminde ayrı görünebilir, normaldir.

Aracınız çalıştırılmadan servise geldiyse süreç genelde yarım gün, en fazla bir gün sürer. Çalıştırılıp motor sistemine ulaştıysa süre ve maliyet ciddi biçimde artar.

Hangi noktadan sonra kendiniz uğraşmayın

Bazı sürücüler "ben aracı iteyim, depoyu kendim boşaltayım" diye düşünür. Şu sınırları net tutun:

• Modern araçların çoğunda depoyu boşaltmak için altta tapa yoktur; yakıt hattından pompayla çekmek gerekir. Bu, evde yapılabilecek bir iş değildir.
• Yakıt buharı kapalı garajda birikirse patlamaya varan riskler doğurur. Bu iş açık havada, doğru ekipmanla yapılır.
• Depodan çekilen yakıtı bidonlarla saklamak hem yasa dışıdır hem tehlikelidir.

Kendinizin yapabileceği tek şey: kontağı açmamak, aracı iterek güvenli yere almak, fişi ve tutanağı hazırlamak, çekici çağırmak. Gerisi servisin işi.

Sonraki sefer için

Yakıt karışıklığı çoğu zaman dalgınlık anında olur; utanılacak bir durum değildir. Ama tekrar yaşamamak için birkaç basit alışkanlık yardımcı olur.

• Aracınızı satın aldığınızda ya da kiraladığınızda yakıt türünü açıkça öğrenin. Anahtarlığa ya da depo kapağının iç kısmına küçük bir etiket yapıştırabilirsiniz.
• Pompacıya yakıt türünü net söyleyin: "Full mazot" ya da "95 benzin". "Doldur" demek karışıklığa açık bir ifadedir.
• Pompanın tabancasını depoya sokmadan önce üstündeki etikete bakın. Dizel tabancaları genelde daha kalındır ama bu her istasyonda garanti değildir.
• Yeni bir araca geçtiyseniz ilk birkaç dolumda dikkatinizi ikiye katlayın. Kas hafızası eski aracınıza göre çalışır.

Yanlış yakıt aldıysanız telaşlanmayın; en büyük hasar aracı çalıştırmaktan gelir. Kontağa dokunmadığınız sürece durum yönetilebilir bir sorundur.